ప్రమోద్ మహాజన్ నుండి అజిత్ పవార్ వరకు: రాష్ట్ర రాజకీయాలను మార్చిన మరణాలు

బుధవారం నాడు నేషనలిస్ట్ కాంగ్రెస్ పార్టీ (ఎన్‌సిపి) అధినేత అజిత్ పవార్ ప్రయాణిస్తున్న విమానం బారామతి సమీపంలో కూలిపోయింది. దీంతో మహారాష్ట్ర తన అత్యంత సుదీర్ఘకాలం పనిచేసిన ఉప ముఖ్యమంత్రిని కోల్పోయింది. ఈ ప్రమాదంలో విమానంలో ఉన్న వారందరూ మరణించారు. తన బంధువులు మరియు మద్దతుదారులకు "అజిత్ దాదా" అని ముద్దుగా పిలువబడే పవార్, మహారాష్ట్రలోని భారతీయ జనతా పార్టీ నేతృత్వంలోని ప్రభుత్వంలో ప్రత్యామ్నాయ శక్తి కేంద్రంగా కనిపించారు. ఆయన ఆకస్మిక మరణం మహారాష్ట్ర రాజకీయాలను, ముఖ్యంగా ఎన్‌సిపిలోని రెండు వర్గాలను ప్రభావితం చేస్తుంది.

మహారాష్ట్ర రాజకీయాలను చాలా సంవత్సరాలుగా కుదిపేసిన ఆకస్మిక మరణాల పరంపరలో అజిత్ పవార్ మరణం తాజాది. గత రెండు దశాబ్దాలలో ముగ్గురు ప్రముఖులు - ప్రమోద్ మహాజన్, విలాస్‌రావ్ దేశ్‌ముఖ్ మరియు గోపీనాథ్ ముండే - విషాదకరంగా మరణించారు, ఇది రాష్ట్ర మరియు జాతీయ రాజకీయాల గతిని మార్చివేసింది.

ప్రమోద్ మహాజన్

బీజేపీ ఆకర్షణీయమైన నాయకుడు మరియు మాజీ కేంద్ర మంత్రి అయిన ప్రమోద్ మహాజన్ తన కెరీర్‌లో అత్యున్నత స్థాయిలో ఉన్నప్పుడు, మే 3, 2006న తన సోదరుడి చేతిలో కాల్చి చంపబడ్డాడు. ఆ సమయంలో, ఆయనను బీజేపీలో అత్యంత చురుకైన మరియు వనరుల ఆధారిత వ్యక్తిగా - కింగ్‌మేకర్‌గా - చూడబడ్డారు. పార్టీలో, ఆయనను అటల్ బిహారీ వాజ్‌పేయి, ఎల్‌కె అద్వానీ మరియు రాజ్‌నాథ్ సింగ్ తర్వాత సమాన వ్యక్తులలో మొదటి వ్యక్తిగా చూశారు.

మహాజన్‌ను కాల్చి చంపిన ఆయన తమ్ముడు ప్రవీణ్ మహాజన్ తన ఆత్మకథ 'మఝా ఆల్బమ్'లో కూడా బీజేపీ నాయకుడికి ప్రధానమంత్రి కావాలనే ఆశయం ఉందని రాశారు.

గోపీనాథ్ ముండే

మహాజన్ బిజెపికి చాణక్య అయితే, అతని సన్నిహితుడు మరియు బావమరిది గోపీనాథ్ ముండే చంద్రగుప్తుడు. ఈ జంట కలిసి మహారాష్ట్ర రాజకీయాలను, కొంతవరకు బిజెపిని కూడా మార్చారని తరచుగా చెప్పుకుంటారు.

1980లకు ముందు మహారాష్ట్ర రాజకీయాలను మరాఠాలు ఆధిపత్యం చేసేవారు, శరద్ పవార్ మరియు యశ్వంతరావు చవాన్ వంటి వారు కీలక పాత్రలు పోషించారు. కానీ ముండే ఆ ఆధిపత్యాన్ని లక్ష్యంగా చేసుకున్నారు. మాజీ ప్రధాని అటల్ బిహారీ వాజ్‌పేయి సమ్మిళిత రాజకీయాల ద్వారా రూపుదిద్దుకున్న ఆయన, కుల రాజకీయాలకే పరిమితం కాకుండా ప్రజలను చేరుకోగలిగారు. ఇతర నిర్మాణాత్మక ఎత్తుగడలతోపాటు, 1995లో మహారాష్ట్రలో శివసేనతో పొత్తు పెట్టుకోవాలనే ఆయన నిర్ణయం కాంగ్రెస్ ప్రభుత్వాన్ని కూల్చివేసి, బిజెపి-సేనను అధికారంలోకి తీసుకురావడానికి ఒక అద్భుతమైన ప్రయత్నం చేశారు. 

జూన్ 3, 2014న రాజధాని ఢిల్లీలో జరిగిన కారు ప్రమాదంలో ముండే మరణించారు. గ్రామీణాభివృద్ధి మంత్రిగా నియమితులైన ఆయన తన సొంత రాష్ట్రానికి విమానంలో వెళ్లడానికి విమానాశ్రయానికి వెళుతుండగా, ఆయన కారును మరో వాహనం ఢీకొట్టింది. ఆయన మరణంతో కొంతకాలం పాటు మహారాష్ట్రలో బిజెపికి బలమైన నాయకుడు లేకుండా పోయింది.

విలాస్ రావ్ దేశ్ ముఖ్

2012లో రెండుసార్లు ముఖ్యమంత్రిగా పనిచేసిన విలాస్‌రావు దేశ్‌ముఖ్ ఆకస్మిక మరణం తర్వాత మహారాష్ట్రలో కాంగ్రెస్ తన పట్టును కోల్పోయింది. మహారాష్ట్ర చూసిన అత్యంత చాకచక్యమైన రాజకీయ నాయకులలో దేశ్‌ముఖ్ ఒకరు. దేశ్‌ముఖ్ కాంగ్రెస్ నేతృత్వంలోని మొదటి యుపిఎ ప్రభుత్వ హయాంలో రైతు రుణమాఫీ కోసం అడిగిన మొదటి వ్యక్తి.

దేశ్‌ముఖ్‌కు మహారాష్ట్ర పట్ల ఉన్న చతురత, సమగ్ర జ్ఞానం ఆయన త్వరగా ఉన్నత స్థానాలకు ఎదగడానికి దోహదపడిందని రాజకీయ నిపుణులు అంటున్నారు. యుపిఎ ప్రభుత్వంలో సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీ మంత్రిగా పనిచేస్తున్న దేశ్‌ముఖ్ 2012లో కాలేయ క్యాన్సర్‌తో బాధపడేవారు. కాలేయ మార్పిడి కోసం ఆయనను ముంబై నుండి చెన్నైలోని గ్లోబల్ హాస్పిటల్‌కు ఎయిర్ అంబులెన్స్‌లో తరలించారు,.కానీ శస్త్రచికిత్స జరగడానికి ముందే ఆయన బహుళ అవయవ వైఫల్యానికి గురై ఆగస్టు 14, 2012న మరణించారు. 

మహారాష్ట్రలో దేశ్‌ముఖ్ లాంటి సమర్థుడైన నాయకుడిని కాంగ్రెస్ ఇంకా కనుగొనలేదు, ఆయన బలమైన అట్టడుగు వర్గం, పరిపాలనా చతురత మరియు విభిన్న వర్గ ప్రయోజనాలను అనుసంధానించే సామర్థ్యం కలిగి ఉన్నారు.

పవార్ మరణం

66 ఏళ్ల అజిత్ అనంతరావు పవార్ రాష్ట్ర రాజకీయాల్లో ఒక ఆధిపత్య శక్తి, పరిపాలనా సామర్థ్యం, ​​ముక్కుసూటిగా మాట్లాడే శైలి మరియు రాష్ట్ర రాజకీయ దృశ్యాన్ని పునర్నిర్మించడంలో ఇటీవలి పాత్రకు ప్రసిద్ధి చెందారు. 1991 నుండి వరుసగా ఏడు సార్లు బారామతి అసెంబ్లీ నియోజకవర్గానికి ప్రాతినిధ్యం వహించారు, ప్రతిసారీ భారీ తేడాతో గెలిచారు. 

పవార్ 16 సంవత్సరాలు పూణే డిస్ట్రిక్ట్ సెంట్రల్ కోఆపరేటివ్ బ్యాంక్ (PDC) ఛైర్మన్‌గా పనిచేశారు. చక్కెర సహకార సంస్థలు మరియు పాల సంఘాలపై అపారమైన ప్రభావాన్ని కలిగి ఉన్నారు. వివిధ ముఖ్యమంత్రుల (విలాస్‌రావ్ దేశ్‌ముఖ్, అశోక్ చవాన్, పృథ్వీరాజ్ చవాన్ మరియు ఉద్ధవ్ థాకరే) కింద జలవనరులు, విద్యుత్ మరియు గ్రామీణాభివృద్ధితో సహా మహారాష్ట్రలోని దాదాపు ప్రతి ప్రధాన మంత్రిత్వ శాఖను ఆయన నిర్వహించారు.

ఈ విషాదకరమైన ప్రమాదం మహారాష్ట్ర మరియు దేశవ్యాప్తంగా తీవ్ర దిగ్భ్రాంతిని కలిగించింది, పార్టీలకు అతీతంగా ప్రజలు ఆయన మృతికి సంతాపం తెలిపారు. శివసేన (యుబిటి) ఎంపి సంజయ్ రౌత్ అజిత్ పవార్ చేసిన కృషిని గుర్తుచేసుకుంటూ, పరిపాలనపై ఆయనకున్న పట్టును ప్రశంసించారు. క్యాబినెట్ సమావేశాలకు పూర్తిగా సిద్ధంగా వచ్చిన మంత్రిగా పవార్ ప్రసిద్ధి చెందారని ఆయన అన్నారు.

మహారాష్ట్ర ఉప ముఖ్యమంత్రి, శివసేన ముఖ్య నాయకుడు ఏక్‌నాథ్ షిండే మాట్లాడుతూ పవార్ మరణం తనకు వ్యక్తిగత నష్టం అని అన్నారు. "పనికి అంకితభావం కలిగిన నాయకుడు, సమర్థుడైన నిర్వాహకుడు. సమయపాలనకు ఎల్లప్పుడూ పేరుగాంచిన వ్యక్తి ఇక లేరు. ఆయన రాష్ట్రానికి మరియు ప్రభుత్వానికి కూడా ఎంతో దోహదపడ్డారు. నేను ఒక అన్నయ్యను కోల్పోయాను" అని ఆయన అన్నారు.