13 ఏళ్లుగా కోమాలో ఉన్న హరీష్ రాణా.. కారుణ్య మరణానికి సుప్రీం అనుమతి..

తీవ్రమైన ప్రమాదం తరువాత 13 సంవత్సరాలకు పైగా కోమాలో ఉన్న 32 ఏళ్ల హరీష్ రాణాకు ప్రాణాధార చికిత్సను ఉపసంహరించుకోవడానికి భారత సుప్రీంకోర్టు ఒక తీర్పు వెలువరించింది. 

ఒక మైలురాయి తీర్పులో, సుప్రీంకోర్టు బుధవారం 32 ఏళ్ల హరీష్ రాణా అనే వ్యక్తికి ప్రాణాధార చికిత్సను ఉపసంహరించుకోవడానికి అనుమతి ఇచ్చింది, అతను తీవ్రమైన ప్రమాదం తరువాత 13 సంవత్సరాలకు పైగా కోమాలో ఉన్నాడు. ఈ తీర్పు భారతదేశంలో "గౌరవంగా చనిపోయే హక్కు" మరియు నిష్క్రియాత్మక కారుణ్య మరణం యొక్క చట్టపరమైన పరిధి చుట్టూ చర్చను తిరిగి రేకెత్తించింది.

ఈ తీర్పు జీవితాంతం వైద్య సంరక్షణపై దృష్టి సారించినప్పటికీ, ఈ కేసు హరీష్ రాణా విషాద జీవిత కథ మరియు అతని కుటుంబం చేసిన సుదీర్ఘ న్యాయ పోరాటంపై జాతీయ దృష్టిని ఆకర్షించింది.

హరీష్ రాణా ఎవరు?

హరీష్ రాణా అనే యువ విద్యార్థి 2013లో చండీగఢ్‌లోని ఒక భవనం యొక్క నాల్గవ అంతస్తు నుండి పడిపోవడంతో మెదడుకు తీవ్ర గాయాలయ్యాయి. దాంతో మెదడు కోలుకోలేని దెబ్బతింది, దీనితో అతను శాశ్వతంగా కోమాలోకి వెళ్లిపోయాడు.

ప్రమాదం జరిగిన సమయంలో, రాణా ఉన్నత విద్యను అభ్యసిస్తున్నాడు. పడిపోయిన తర్వాత, అతను ఎప్పటికీ స్పృహలోకి రాలేదు. మనుగడ కోసం పూర్తిగా వైద్య సహాయంపై ఆధారపడి ఉన్నాడు. వైద్యులు అతనికి 100 శాతం వైకల్యం ఉందని, కోలుకునే వాస్తవిక అవకాశం లేదని అంచనా వేశారు.

దశాబ్దానికి పైగా, రానా జీవితాన్ని ఫీడింగ్ ట్యూబ్‌ల ద్వారా నిర్వహించే క్లినికల్ అసిస్టెడ్ న్యూట్రిషన్ మరియు హైడ్రేషన్ ద్వారా నిలబెట్టారు. అతను కదలలేకపోయాడు, సంభాషించలేకపోయాడు.

అతని వృద్ధ తల్లిదండ్రులు అతనిని సంవత్సరాలుగా చూసుకున్నారు, మానసిక మరియు ఆర్థిక ఇబ్బందులను ఎదుర్కొంటూ అతని చికిత్స మరియు రోజువారీ అవసరాలను నిర్వహించారు. దీర్ఘకాలిక అనారోగ్యం, కుటుంబం యొక్క "నిస్వార్థ సంరక్షణ"ను సుప్రీంకోర్టు గుర్తించింది.

న్యాయ పోరాటం

సంవత్సరాల తరబడి వైద్యపరంగా మెరుగుదల సంకేతాలు లేకపోవడంతో, రానా తల్లిదండ్రులు జీవితకాల చికిత్సను ఉపసంహరించుకోవడానికి అనుమతి కోరుతూ కోర్టులను ఆశ్రయించారు, తమ కొడుకు కృత్రిమంగా బ్రతికించబడుతున్నారని వాదించారు.

ఈ కేసు చట్టపరమైన చర్చకు దారితీసింది. మొదట్లో, కోర్టులు అనుమతి ఇవ్వడానికి ఇష్టపడలేదు, ఎందుకంటే ఆహార గొట్టాలను తొలగించడం వల్ల ఆకలితో మరణం సంభవించే అవకాశం ఉందని వాదించారు. అయితే, రాణా కుటుంబం తమ న్యాయ పోరాటాన్ని కొనసాగించింది, అటువంటి వైద్య జోక్యాలను జీవితాంతం కొనసాగించే చికిత్సగా వర్గీకరించాలని, ప్రస్తుత కారుణ్య మరణ మార్గదర్శకాల ప్రకారం వాటి ఉపసంహరణను చట్టబద్ధంగా అనుమతించాలని వాదించింది.

సుప్రీంకోర్టు తీర్పు సంచలనం

మార్చి 11, 2026న తన తుది తీర్పులో, న్యాయమూర్తులు JB పార్దివాలా మరియు KV విశ్వనాథన్‌లతో కూడిన సుప్రీంకోర్టు ధర్మాసనం రానా తల్లిదండ్రులకు వైద్య సహాయాన్ని నిలిపివేయడానికి అనుమతి ఇచ్చింది, అటువంటి సందర్భాలలో ముఖ్యమైన ప్రశ్న మరణం రోగికి ఉత్తమ ప్రయోజనమా కాదా అనేది కాదు, కానీ జీవితాంతం కొనసాగించే చికిత్స నిజంగా రోగికి ఉపయోగపడుతుందా అని గమనించింది.

రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 21లో భాగంగా గౌరవంగా చనిపోయే హక్కును గుర్తించిన 2018 కామన్ కాజ్ కేసులో కోర్టు గతంలో ఇచ్చిన తీర్పుపై ఈ నిర్ణయం ఆధారపడింది.

క్లినికల్ అసిస్టెడ్ న్యూట్రిషన్ మరియు హైడ్రేషన్‌ను జీవితకాల వైద్య చికిత్సగా పరిగణించవచ్చని కోర్టు స్పష్టం చేసింది. 

కేసు ఎందుకు ముఖ్యమైనది

ఈ తీర్పు భారత కోర్టులు భవిష్యత్తులో నిష్క్రియాత్మక కారుణ్య మరణం కోసం చేసే అభ్యర్థనలను ఎలా నిర్వహిస్తాయో ప్రభావితం చేస్తుంది.